เมื่อทะเลสาบอินเลไม่เหมือนเดิม

โดย ธันวา สิริเมธี

กลางฤดูร้อนปี 2545 ฉันเดินทางไปยังทะเลสาบอินเล สถานที่ท่องเที่ยวชื่อดังในเขตรัฐฉาน ประเทศพม่าเป็นครั้งแรก แม้ว่าวันนี้เวลาจะผ่านไปนานนับแปดปีแล้ว แต่ความทรงจำที่มีต่อทะเลสาบ ผืนนี้กลับยังคงแจ่มชัดราวกับเพิ่งผ่านไปเมื่อวาน ภาพทะเลสาบน้ำจืดกว้างไกลสุดลูกหูลูกตา ชาวประมงพายเรือด้วยเท้าอย่างคล่องแคล่วตั้งแต่รุ่นเยาว์ไปจนถึงรุ่นอาวุโส เอกลักษณ์กลางผืนน้ำที่นำพานักท่องเที่ยวจากทุกมุมลกเดินทางมาเยือน ฉันยังจำได้ดีถึงบรรยากาศยามเช้าอันสุดแสนโรแมนติก สายหมอกลอยเอื่อยเหนือทะเลสาบ นึกถึงทีไรต้องนั่งอมยิ้มราวกับแอบหลงรักใครสักคน

หยุดคิดสักนิดก่อนเที่ยวพม่า แง่คิดจากอองซาน ซูจี

อาจกล่าวได้ว่า นับตั้งแต่รัฐบาลทหารมีนโยบายเปิดประเทศเพื่อต้อนรับนักท่องเที่ยว พรรคสันนิบาตเพื่อประชาธิปไตยในพม่า หรือ พรรคเอ็นแอลดี ได้ลุกขึ้นมารณรงค์ต่อต้านเรื่องนี้อย่างชัดเจน ส่งผลให้นักท่องเที่ยวจำนวนมากที่อยากเข้าไปชื่นชมความงามในพม่าเกิดคำถามค้างคาใจมากมาย เพราะยังไม่เข้าใจว่า การท่องเที่ยวเกี่ยวข้องกับประชาธิปไตยในพม่าอย่างไร ?

เพื่อไขข้อข้องใจนี้ สาละวินโพสต์จึงนำบทสัมภาษณ์อองซาน ซูจี ผู้นำพรรคเอ็นแอลดี ให้สัมภาษณ์นักข่าวต่างประเทศที่กรุงย่างกุ้งเมื่อวันที่ 17 พฤศจิกายน พ.ศ. 2538 ซึ่งเผยแพร่ อยู่บนเว็บไซต์ www.ibiblio.org/freeburma/boycott/tourism/tourism.html มาให้ท่านได้อ่าน

แม้ว่าเวลาในบทสัมภาษณ์นี้จะล่วงเลยผ่านมานานถึง 10 ปี แต่สาละวินโพสต์ เห็นว่าเนื้อหายังคงสอดคล้องกับสถานการณ์ปัจจุบัน จึงนำมาถอดความจาก ภาษาอังกฤษเป็นภาษาไทยเพื่อให้ผู้อ่านสาละวินโพสต์ได้นำมาไตร่ตรองก่อนตัดสินใจเดินทางไปเที่ยวพม่า

แบกเป้เที่ยวเมืองพม่า ความงดวามหลังม่านน้ำตา

โดย ธันวา สิริเมธี

ท่ามกลางสายฝนโปรยปราย หมอกสีขาวค่อยๆ ลอยเข้ามาขโมยพระธาตุอินทร์แขวนสีทองเรืองรองไปจากสายตาทีละน้อย เมื่อสายฝนหยุดพักผ่อน สิ่งศักดิ์สิทธิ์คู่รัฐมอญจึงค่อย ๆ กลับคืนสู่สายตาอีกครั้ง เรานั่งมองความงามของก้อนหินมหัศจรรย์ที่ตั้งหมิ่นเหม่บนหน้าผานิ่งนานเป็นครั้งสุดท้ายก่อนก้มลงกราบลาเพื่อออกเดินทางท่องเที่ยวชมความงามของดินแดนพม่าต่อไป

ระหว่างเดินลงเขา เรามีลูกหาบตัวจิ๋ว 3 คนช่วยแบกเป้เดินทางอันหนักอึ้ง เด็กชายทั้งสามอายุเพียง 11 ปี คนหนึ่งออกจากโรงเรียนตั้งแต่ชั้นประถม 3 เพราะพ่อแม่ไม่มีเงินส่งเสีย อีกสองคนเรียนอยู่ชั้นประถม 3 และประถม 6 แม้ว่าทั้งสองจะอายุเท่ากัน แต่เรียนต่างชั้นเพราะคนหนึ่งต้องออกจากโรงเรียนไปช่วยพ่อแม่เก็บเงินชั่วคราว เมื่อพร้อมจึงกลับมาเรียนต่อ ส่วนอีกคนหนึ่งโชคดีกว่าที่พ่อแม่ของพวกเขาเก็บเงินได้ทันทุกปี ส่วนหนึ่งของเงินนั้นมาจากน้ำพักน้ำแรงของเขาด้วยเช่นกัน

เล่าสู่กันฟัง : นั่งรถไฟในพม่า

สิ่งที่ผมจะเล่าให้ฟังต่อไปนี้เป็นประสบการณ์การเดินทางไปพม่าเมื่อหลายเดือนก่อนกับเพื่อนอีกลายคน การเดินทางของพวกเราค่อนข้างต่างจากนักท่องเที่ยวส่วนใหญ่ที่เดินทางไปพม่า คือพวกเราเดินทางไปเที่ยวกันเอง ไม่มีไกด์นำเที่ยว พวกเราเที่ยวพม่าด้วยหนังสือคู่มือนำภาษาอังกฤษเพียงเล่มเดียว และประโยคเพียงไม่กี่ประโยคในหนังสือเล่มนี้ได้เกือบพาพวกเราไปสู่จุดจบของชีวิต ผมจึงอยากเล่าประสบการณ์นี้ให้ทุกคนฟัง เพื่อให้คนที่จะเดินทางเข้าไปในประเทศพม่าต่อไป เพิ่มความระมัดระวังให้มากขึ้น

สัมภาษณ์ : จิระนันท์ พิตรปรีชา

"คุณต้องสลัดอคติ หรือมายาในความคิดออกซะก่อน เพื่อลืมตามองเพื่อนบ้านอย่างที่เป็นจริง"